Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΒΙΒΛΙΟΑΝΑΓΝΩΣΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΒΙΒΛΙΟΑΝΑΓΝΩΣΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 6 Νοεμβρίου 2014

Αρχιπέλαγος Γκουλάγκ

Αλεξάντρ Σολζενίτσιν, Αρχιπέλαγος Γκουλάγκ, 2009, Πάπυρος.

Ο Γιάννης μου έδωσε  να διαβάσω αυτό το βιβλίο
το οποίο κόντεψε να με ρίξει σε βαθειά κατάθλιψη για τη βαρβαρότητα του "homo sapiens".
Έπειτα διάβασα το "Αρχιπέλαγος" και σταχυολογώ μερικές γραμμές που αποτελούν ηχηρότατο κόλαφο για οποιοδήποτε απολυταρχικό σύστημα. 
Έχω την αίσθηση ότι βιαστήκαμε, πολύ βιαστήκαμε να ονομάσουμε εαυτούς "homines sapientes"
 
Αλλά καλύτερα να σας αφήσω στην πένα του  Σολζενίτσιν:

Αν ήταν αρκετή η αγάπη μας για την ελευθερία, θα αντιστεκόμασταν. Κι αν αντιστεκόμασταν,  θα σταματούσε η καταραμένη μηχανή που διψάει για αίμα.

Ξοδέψαμε όλες μας τις δυνάμεις στην επανάσταση του 1919 και βιαστήκαμε ύστερα να υποταχτούμε, υποταχθήκαμε με ευχαρίστηση. 

Ο Άρτουρ Ρένσομ περιγράφει μια συγκέντρωση εργατών στο Γιαροσλάβλ το 1921. Ο εκπρόσωπος της αντιπολίτευσης εξήγησε στους εργάτες πως η συνδικαλιστική τους οργάνωση πρέπει να τους προστατεύει από τη διοίκηση, πως έχουν κεκτημένα δικαιώματα που κανείς δε μπορεί να τα θίξει. Οι εργάτες αδιαφόρησαν εντελώς γιατί απλούστατα δεν καταλάβαιναν από ποιον έπρεπε να προστατευθούν και τι τους χρειάζονταν τα δικαιώματα. Αντίθετα, όταν ο εκπρόσωπος της γενικής γραμμής (της Μόσχας) καταφέρθηκε εναντίον των εργατών για τη φλυαρία τους και την τεμπελιά τους στην εργασία και όταν απαίτησε από αυτούς θυσίες, υπερωρίες χωρίς πληρωμή, περιορισμό της τροφής και στρατιωτική πειθαρχία στη διεύθυνση του εργοστασίου, τα λόγια του προκάλεσαν ενθουσιασμό και θύελλα χειροκροτημάτων. Μας άξιζαν λοιπόν όσα ακολούθησαν. 

Οι περισσότεροι από τους σταλινικούς όσο είχαν την εξουσία στα χέρια τους, ως την τελευταία στιγμή που τους συλλάβανε και τους ίδιους, συλλαμβάνανε αλύπητα τους άλλους, αφανίζοντας  με βάση τις ίδιες οδηγίες τους όμοιούς τους και παραδίνοντας για εξόντωση οποιονδήποτε χτεσινό φίλο ή συμπολεμιστή τους. Ίσως και να χρειάζονταν οι φρικαλεότητες του 1937 για να αποδειχθεί πόσο λίγο άξιζε η κοσμοθεωρία τους που τόσο πολύ ξιπάζονταν γι αυτήν.  Ξηλώνανε όλη τη Ρωσία, γκρέμιζαν τα κάστρα της, τσαλαπατούσαν τα ιερά της, έστελναν στα πιο άθλια κάτεργα τα καλύτερα παιδιά της και πίστευαν ότι τους ίδιους δεν τους απειλούσε ποτέ μια τέτοια τιμωρία. Τα θύματα των μπολσεβίκων από το 1918 ως το 1936 δε φέρθηκαν ποτέ τόσο φτηνά, όπως φέρθηκαν οι ανώτεροι μπολσεβίκοι όταν τους παρέσυρε και αυτούς η καταιγίδα.  Είναι να σιχαίνεσαι όχι τόσο το Στάλιν και τα τσιράκια του, όσο τους χαμερπείς κατηγορούμενους για την ψυχική τους κατωτερότητα έπειτα από την προηγούμενη αλαζονεία και αδιαλλαξία τους.

«Δεξιός οπορτουνισμός» - η έννοια της ενοχής: Μας εξήγησαν πολύ καλά ότι πως το θέμα δε βρισκεται στην προσωπική ενοχή, παρά στον κίνδυνο για την κοινωνία: μπορείς να χώσεις μέσα και έναν αθώο, αν σου είναι ξένος κοινωνικά και να αφήσεις ελεύθερο έναν ένοχο, αν βρίσκεται κοινωνικά κοντά σου. Κι όχι μόνο αυτό, αλλά και ο ίδιος ο «πατρικός» Κώδικας του 1926 έγινε 25 χρόνια αργότερα αντικείμενο κριτικής για την «απαράδεκτα αστική αντιμετώπιση» και την «ανεπαρκή ταξική αντιμετώπιση»  των ζητημάτων καθώς και για την «αστική κατανομή» των ποινών!

Δίκη των εσέρων (8/6 – 7/8/1922)
Συμμαχήσατε (κατηγορεί ο εισαγγελέας τους εσέρους) με την αστική τάξη! Δεχθήκατε από αυτή χρηματική βοήθεια. Ωραία πέσατε, εσάς, το κόμμα των σοσιαλεπαναστατών, σας συντηρεί η αστική τάξη! Που είναι η επαναστατική σας περηφάνια; 
 Βέβαια δεν υπήρχε τίποτα για να τους δικάσουν. Από 27/2/1919 είχε δοθεί  αμνηστία στους εσέρους.  Έκτοτε οι εσέροι απέσυραν το σύνθημά τους για εξέγερση, σταμάτησαν τον ένοπλο αγώνα κατά των μπολσεβίκων και αναγνώρισαν την εξουσία  των σοβιέτ.
Και τώρα (1922) το βαρύτατο έγκλημά τους ήταν αυτό: έλεγαν «δώστε μας μόνο τη δυνατότητα να κάνουνε χρήση όλης της κλίμακας των πολιτικών ελευθεριών!» Ζητούσαν εκλογές και την ελευθερία να κάνουν την προπαγάνδα τους!

Τρίτη 21 Οκτωβρίου 2014

ΠΑΙΔΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ

Σας αρέσει η περιπέτεια, το μυστήριο, η μαγεία που κάνει τα πράγματα να φαίνονται τόσο απλά; Ανησυχείτε για την αληθινή φιλία;
Σας συστήνω το βιβλίο «Η Φιλίπα και η υπόσχεση της πετρονεράιδας» της Λιζ Κέσλερ, εκδόσεις Ψυχογιός.
Ένα κανονικό κορίτσι, η Φιλίπα, ετοιμάζεται να περάσει την πρωτοχρονιά με την καλύτερή της φίλη. Μια νεράιδα, η Μαργαρίτα, διαβλέπει ένα κίνδυνο. Προσπαθεί να προειδοποιήσει το κορίτσι με κίνδυνο να υποστεί τις πιο σκληρές τιμωρίες για παραβίαση των νόμων της νεραϊδοχώρας.
Εν τω μεταξύ ένα παιδί και μια πετρονεράιδα εξαφανίζονται.
Λύσεις καλούνται να δώσουν η Φιλίπα και η Μαργαρίτα. Θα τα καταφέρουν; Ξέρουν τι κινδύνους αντιμετωπίζουν; Θα θυσιαστούν για να σώσει η μία την άλλη;
Ένα φανταστικό βιβλίο που μ’ ένα τρόπο μαγικό εδραιώνει την πίστη μας στην αληθινή φιλία.
 Νικολέττα Τ.
Το βιβλίο βρήκαμε εδώ

Δευτέρα 9 Δεκεμβρίου 2013

CONNECTED



Διαβάσαμε αυτό το υπέροχο βιβλίο
N.Christakis, J.Fowler, “Connected”, Harper Press, London, 2009


Όπως ο εγκέφαλος μπορεί να κάνει πράγματα που ο κάθε νευρώνας μόνος του δε μπορεί, έτσι και οι άνθρωποι ως ομάδα μπορούν να κατορθώσουν πράγματα που μόνος του ο καθένας δε μπορεί. Ωστόσο, μέσα στην ομάδα χάνουμε λίγο από τον έλεγχο πάνω στις προσωπικές μας αποφάσεις. Έτσι γεννιέται η διχογνωμία ανάμεσα στην ατομική και τη συλλογική ευθύνη. Εξάλλου σε ένα δίκτυο παρατηρούνται και ανισότητες: άνθρωποι με πιο πλούσια κοινωνική ζωή δικτυώνονται περισσότερο με ομοίους τους, πράγμα που τους φέρνει πιο «κεντρικά» στο δίκτυο, οπότε οι κοινωνικά αδρανείς μένουν στο περιθώριο.

Δευτέρα 18 Νοεμβρίου 2013

ΜΙΚΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Διαβάσαμε ένα μικρό και ευχάριστο βιβλίο
 ERNST GOMBRICH, "ΜΙΚΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ", Πατάκης, 2001


ΟΙ ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΈΤΕΣ
που συνήθως τους ξεχνάμε είναι εκείνοι οι μακρινοί μας πρόγονοι που τιθάσευσαν τη φωτιά, επινόησαν το ψήσιμο της τροφής, αξιοποίησαν τα δέρματα ζώων για ένδυση, έχτισαν σπίτια, κατασκεύασαν εργαλεία για το κυνήγι, το μαγείρεμα, το χτίσιμο, έφτιαξαν τον τροχό. Επίσης τις τέχνες (όπως η ζωγραφική και η χαρακτική) και πάνω απ’όλα το λόγο, αρχικά την προφορική ομιλία και αργότερα τη γραφή.

Οι Αιγύπτιοι έγραφαν ιερογλυφικά, ζούσαν προσκολλημένοι στις παραδόσεις (γιαυτό κυρίως η βασιλεία τους άντεξε 3500 χρόνια) και πίστευαν στην αιωνιότητα της ψυχής (γιαυτό έχτιζαν τεράστιους τάφους –τις πυραμίδες- και μουμιοποιούσαν τους νεκρούς τους.)

Στη Μεσοποταμία γεννήθηκαν τα ονόματα των ημερών (κάθε μέρα ήταν αφιερωμένη σε ένα θεό και έφερε το όνομά του: Sun-day του ήλιου, Mon-day της σελήνης). Εκεί έζησαν οι Σουμέριοι, οι Βαβυλώνιοι και οι Ασσύριοι. Εκεί γεννήθηκε το αρχαιότερο σωζόμενο έπος, το έπος του γκιλγκαμές, και η αρχαιότερη νομοθεσία, ο κώδικας του Χαμουραμπί. Η γραφή τους ήταν η σφηνοειδής και σώζεται σε πήλινες ψημένες πλάκες. Έχτιζαν πανύψηλους ναούς τα ζιγκουράτ, για να είναι πιο κοντά στον ουρανό και τα άστρα.

Ανάμεσα στη Μεσοποταμία και τη Αίγυπτο ζούσαν οι Εβραίοι. Η ιστορία δε θα έγραφε γιαυτούς περισσότερες σελίδες απ’ότι για τους Χετταίους, αν με τη θρησκεία τους δεν είχαν επηρεάσει ολόκληρο το δυτικό πολιτισμό ως σήμερα. Ήταν οι μόνοι που πίστευαν σε ένα θεό και πίστευαν ότι οι ίδιοι ήταν ο εκλεκτός του λαός.

Η γραφή είναι η κορυφαία εφεύρεση όλων των εποχών. Πάντως οι Φοίνικες την προώθησαν πολύ εισάγοντας το αλφάβητο. Περιορισμένος αριθμός γραμμάτων μπορεί να παραγάγει αφθονία λέξεων χωρίς την προσθήκη νέων συμβόλων. Στη συλλαβική γραφή όπως τα ιερογλυφικά και η σφηνοειδής προσθέτεις νέα σύμβολα αν οι νέες λέξεις δεν φτιάχνονται από τις συλλαβές που ήδη έχεις. Ένα σταθερό αλφάβητο είναι πιο εύχρηστο, διδάσκεται και διαδίδεται πιο εύκολα.

Οι Έλληνες σε ένα βραχώδη μάλλον τόπο, όλο νησιά και θάλασσα, επιδόθηκαν στη ναυτιλία και το εμπόριο. Δε φοβούνταν την αλλαγή, δεν ήταν προσκολλημένοι σε παραδόσεις, απολάμβαναν την ποικιλία και τους νέους ορίζοντες που τους άνοιγαν τα ταξίδια τους. Γιαυτό μεταξύ άλλων εξέλιξαν τόσο γρήγορα όλα τα είδη πολιτεύματος και επίσης όλες τις μορφές έκφρασης και πολιτισμού.

Πέμπτη 10 Ιανουαρίου 2013

Διάλογοι για τα μαθηματικά


Αφιερωμένο στην Ερμιόνη και τον Αλέξανδρο που μας έδωσαν αυτό το υπέροχο (και σήμερα δυσεύρετο) βιβλίο:
Alfred Renyi, Διάλογοι για τα μαθηματικά, εκδ. Διογένης, Αθήνα, 1979.

Περιέχει 3 εξαιρετικούς διαλόγους για τη φύση και τη χρησιμότητα των μαθηματικών!

ΔΙΑΛΟΓΟΣ Α΄(Συνομιλούν ο Ιπποκράτης και ο Σωκράτης)
- H επιστήμη των μαθηματικών ασχολείται με κάτι που υπάρχει στην πραγματικότητα, ή υπάρχει μόνο στο νου των μαθηματικών;

- Αν γράψω ένα αριθμό, ο αριθμός αυτός δεν υπάρχει πάνω στην πινακίδα;
-  Ναι αλλά αν ζωγραφίσεις ένα δράκο, σημαίνει ότι ο δράκος υπάρχει στ’ αλήθεια;
- Μπορείς να μετρήσεις τα πρόβατα εδώ, ή τα πλοία στο λιμάνι; Οι αριθμοί που χρησιμοποιείς υπάρχουν καθευατούς;

Ο Θεαίτητος έχει δώσει μερικά παραδείγματα για την αξιοπιστία των μαθηματικών: ενώ δεν μπορείς να μετρήσεις με ακρίβεια το πλήθος των κατοίκων της Ελλάδας (αφού στη διάρκεια της μέτρησης κάποιοι θα πεθάνουν και κάποιοι νέοι θα γεννηθούν) μπορείς να αποφανθείς με βεβαιότητα για το πλήθος των ακμών ή των εδρών ενός πολυγώνου. Ενώ δεν μπορείς να βρεις δυο ίδιες κολώνες, ή πρόβατα ή δάχτυλα, μπορείς να αποφανθείς με βεβαιότητα για την ισότητα των διαγωνίων του ορθογωνίου παραλληλογράμμου.

Τα μαθηματικά μπορούν να μιλούν με βεβαιότητα για πράγματα που δεν έχουν υλική υπόσταση, ενώ  άλλες επιστήμες που έχουν αντικείμενο με υλική υπόσταση δεν μπορούν να μιλούν για αυτό με τόση βεβαιότητα .

Ο μαθηματικός είναι και εφευρέτης και εξερευνητής!  Εφευρίσκει εργαλεία έρευνας, αλλά ανακαλύπτει αλήθειες που υπάρχουν στη θάλασσα της ανθρώπινης σκέψης.

Ο κόσμος των μαθηματικών είναι μια αντανακλώμενη εικόνα του πραγματικού κόσμου στον καθρέφτη της σκέψης μας,  σαν το είδωλο του προσώπου μας όταν καθρεφτιζόμαστε στο νερό.

Η χρησιμότητά τους έγκειται στο ότι μπορούμε να συνάγουμε συμπεράσματα για τη φύση των αριθμών και των σχημάτων και μετά να χρησιμοποιούμε τις γνώσεις μας στις καθημερινές μας συναλλαγές,  όπως το μοίρασμα μιας περιουσίας, η περίφραξη ενός χωραφιού κ.ο.κ.

Πάντως η μεγαλύτερη ωφέλεια από τα μαθηματικά θα ήταν να χρησιμοποιήσουμε τις ίδιες τις μαθηματικές μεθόδους, τους κανόνες της λογικής, τον ασυμβίβαστο αγώνα για την αλήθεια, την προσπάθεια αποφυγής αντιφάσεων στον τρόπο που πολιτευόμαστε τα ζητήματα της καθημερινής ιδιωτικής και δημόσιας ζωής μας!

ΔΙΑΛΟΓΟΣ Β΄(Συνομιλούν ο Ιέρων-τύραννος των Συρακουσών- και ο Αρχιμήδης)
Ο Ιέρων επαινεί τον Αρχιμήδη για την επιτυχία των κατόπτρων του ενάντια στο ρωμαϊκό στόλο, του χαρίζει ένα δώρο, του γνωστοποιεί τους όρους της συνθήκης ειρήνης που ζητά ο Μάρκελλος (μεταξύ άλλων να κρατήσει ομήρους τα παιδιά του Ιέρωνα και τον ίδιο τον Αρχιμήδη.) Μετά τον ρωτά από ποιες βασικές αρχές ξεκινώντας έφτασε ο Αρχιμήδης σε αυτές τις επιτυχημένες εφαρμογές και αν τα εφαρμοσμένα μαθηματικά είναι δυσκολότερα, ανώτερα, καλύτερα, πιο χρήσιμα από τα καθαρά μαθηματικά!
Ο Αρχιμήδης του θυμίζει ότι ούτε ο άρχοντας ούτε το ευρύ κοινό δεν πήραν στα σοβαρά καμιά από τις εφευρέσεις του σε περίοδο ειρήνης: μια αντλία με ατέρμονα κοχλία, μια ατμομηχανή για να γυρίζει ο μύλος, μοχλούς, γρανάζια, τροχαλίες. Μόνο όταν έφτασε ο πόλεμος θεώρησαν χρήσιμες τις πολεμικές εφαρμογές αυτών των εργαλείων!  Και παραπονιέται ο Αρχιμήδης ότι ενώ είχε σκοπό να κάνει παγκοσμίως γνωστή την αξία των μαθηματικών και την αξία του ελληνικού πνεύματος που τα γέννησε σε περίοδο ειρήνης, όμως όλοι θεωρούσαν τις εφευρέσεις του παιχνιδάκια και μόνο όταν οι εφευρέσεις άρχισαν να σκοτώνουν τις πήρε ο κόσμος στα σοβαρά!

Στην ερώτηση για τα εφαρμοσμένα και τα καθαρά μαθηματικά απαντά ότι ούτε έκανε καμιά νέα ανακάλυψη ούτε υπάρχουν μυστικά κρυμμένα στα εφαρμοσμένα μαθηματικά: απλά εφαρμόζεις πασίγνωστες αλήθειες των μαθηματικών, όπως αυτή για τις ιδιότητες της παραβολικής καμπύλης για να κατασκευάσεις παραβολικό κάτοπτρο. Δίνει κι άλλα παραδείγματα: πώς χρησιμοποιείς το ελάχιστο κοινό πολλαπλάσιο για να συνδυάσεις γρανάζια. Παραλληλίζει τα μαθηματικά με την πανέμορφη κόρη του βασιλιά: τα μαθηματικά ανταμείβουν μόνο αυτούς που ενδιαφέρονται για αυτά τα ίδια και όχι για τα κέρδη τους! Κάνει επίσης μια νύξη για τη σχέση των μαθηματικών μοντέλων με τον πραγματικό κόσμο και τη σχέση των μαθηματικών εννοιών με τις πλατωνικές ιδέες.

ΔΙΑΛΟΓΟΣ Γ΄ (Συνομιλούν  ο Τορρικέλι, ο Γαλιλαίος και η οικοδέσποινα)
Ο Τορρικέλι επισκέπτεται το Γαλιλαίο στο σπίτι που τον είχε περιορίσει η ιερά εξέταση και του προτείνει ένα σχέδιο απόδρασης. Ο Γαλιλαίος αρνείται με το επιχείρημα ότι αν φύγει, ανακηρύσσει τους αντίπαλους του νικητές. Αναλύει τη σκέψη του για το φόβο των ψευδοεπιστημόνων και της εκκλησίας να αποδεχθούν τα σύγχρονα δεδομένα. Δίνει μια «αριστοτελική» εξήγηση γιατί το αρχαίο ελληνικό πνεύμα δεν ανέλυσε την κίνηση.
- Κάποτε θεωρούσαν ανόητη την ιδέα για σφαιρική γη αλλά τώρα πια αυτή η ιδέα έχει λάβει κοινή αποδοχή. Έτσι σιγά σιγά ο κόσμος θα χωνέψει και τα νέα δεδομένα: τους δορυφόρους του Δία, τις φάσεις της Αφροδίτης κτ.ο.
Τονίζει ότι έγραψε το διάλογο όχι για να υπερασπιστεί τη θεωρία του Κοπέρνικου, όσο «για να σηκώσει ψηλά τη σημαία της ελευθερίας της επιστήμης.» Ο Τορρικέλι τον ενημερώνει για την υπόθεση του Κέπλερ ότι οι πλανήτες κινούνται σε ελλειπτικές τροχιές, αλλά ο Γαλιλαίος επιμένει στις κυκλικές.
Έπειτα ο Γαλιλαίος αναλύει στην οικοδέσποινα την επιστημονική μέθοδο: για ένα φαινόμενο που παρατηρείς κάνεις μια υπόθεση, στήνεις ένα πείραμα για να επιβεβαιώσεις την υπόθεσή σου, ανάλογα με το αποτέλεσμα στήνεις και άλλα πειράματα για να ελέγξεις και τις αντίθετες ή αντικρουόμενες υποθέσεις και τέλος η πιο ισχυρή εξήγηση υιοθετείται. «Το βιβλίο της φύσης μπορεί να διαβασθεί μόνο από εκείνους που ξέρουν τη γλώσσα που είναι γραμμένο, η γλώσσα αυτή είναι τα μαθηματικά.»  Παρομοιάζει τα μαθηματικά με την ορειβασία γιατί χρειάζονται προσεκτικά βήματα, δίνουν μεγάλη ικανοποίηση σε κάθε κατάκτηση και σε κάθε κορυφή μπορείς να δεις όλο και πιο μακριά.
Για το πρόβλημα της κίνησης φέρνει παράδειγμα τον επιβάτη ενός κλειστού πλοίου που δεν μπορεί να ξέρει από το περιβάλλον του αν κινείται. Έπειτα αναλύει την απόσταση που διανύει ένα σώμα σε ελεύθερη πτώση.  Συνδέει τη διανυμένη απόσταση με το εμβαδό των διαγραμμάτων ταχύτητας-χρόνου. Δείχνει απλούς κανόνες που διέπουν τη ρίψη ζαριών, πχ: αν ρίξεις δυο ζάρια μαζί, τις περισσότερες φορές θα φέρεις άθροισμα 7. Εξετάζει εάν τα τετράγωνα των φυσικών αριθμών είναι λιγότερα από το πλήθος των φυσικών αριθμών.
Εμφανίζεται σίγουρος για δύο πράγματα: την πρόοδο της επιστήμης δε μπορεί να τη σταματήσει κανείς, αλλά επίσης δεν πρόκειται να εξαλειφθούν από τη γη οι προκαταλήψεις, τα δόγματα, οι ραδιούργοι, τα παράσιτα και οι ανόητοι.

Ο συγγραφέας κλείνει με ένα επίλογο: το ενδιαφέρον για τα μαθηματικά φαίνεται να αυξάνεται. Τι είναι τα μαθηματικά, τι το ξεχωριστό έχουν, πώς μπορούν να προσφέρουν στην κοινωνία, πώς χρησιμοποιούνται;
Μιλώντας με ανθρώπους διαπιστώνει ο συγγραφέας ένα μεγάλο αριθμό προκαταλήψεων και εσφαλμένων αντιλήψεων αλλά και λανθασμένων γενικεύσεων!
Γιαυτό επέλεξε να χρησιμοποιήσει διαλόγους που διατηρούν πιο ζωντανό το ενδιαφέρον του αναγνώστη  και μέσα από τη σωκρατική μέθοδο οδηγούν στην άρση των εσφαλμένων αντιλήψεων και την εναργέστερη κατανόηση των μαθηματικών.

Δευτέρα 3 Σεπτεμβρίου 2012

ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑΤΙΚΗ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

Ο Εβραιο-Αμερικάνος ψυχοθεραπευτής Irvin Yalom μας ταξιδεύει με γλαφυρό τρόπο στις σκέψεις των ψυχοθεραπευτών και των ασθενών τους και μας οδηγεί στην κάθαρση με τη μαγική του πένα.

Μια λαχταριστή περίληψη:

Ένας πρώην πρόεδρος της Αμερικάνικης Ψυχιατρικής Εταιρίας πειραματίζεται με μια ασθενή του, πέφτει σε σεξουαλικό ολίσθημα και καταδικάζεται. (Στην πραγματικότητα την έσωσε από αυτοκαταστροφική συμπεριφορά και από βέβαιο θάνατο και αυτή τελικά το ανταπέδωσε με ισόβια αφοσίωση.)

 O ψυχίατρος που καταδίκασε τον πρώην πρόεδρο αναλαμβάνει έναν σύζυγο που δεν τολμά να αλλάξει πουκάμισο χωρίς την άδεια της συζύγου. Ξαφνικά μια μέρα χωρίζει –τον τύλιξε μια 20χρονη. Τι κάνει η σύζυγος; Καταστρέφει τα ρούχα του, τη δουλειά του, το κομπιούτερ του και περνάει το βράδυ μόνη στο κρεβάτι κλαίγοντας «που να βρίσκεσαι τώρα;» 

Η απατημένη σύζυγος που στο παρελθόν είχε  πέσει θύμα σεξουαλικής εκμετάλλευσης από ψυχίατρους αποφασίζει να καταστρέψει τον ψυχίατρο του συζύγου της αν και οι φίλες της αφιερώνουν πολλές σελίδες να την πείσουν ότι οποιαδήποτε εκδίκηση θα βλάψει την ίδια και περισσότερο την καριέρα της.

Ο ήρωας του έργου τον οποίο ο συγγραφέας σκιαγραφεί ως το τελειότερο είδος ψυχιάτρου, αλλά ως αρσενικό γράφει μηδέν, σε μια βιβλιοπαρουσίαση πολιορκείται από μια κουκλάρα πρώην θεραπευόμενή του. Πολλές σελίδες αφιερώνονται και πολλά επιχειρήματα αναλύονται για το που θα περάσει το βράδυ του ο γιατρός.

Ο ψυχίατρος ζητάει συμβουλές από τον επόπτη του και γράφονται υπέροχες σελίδες μετεωρισμού ανάμεσα στην εποπτεία και την ψυχοθεραπεία. Ήδη τίθεται το στοίχημα: ποιος θα αποδειχθεί πιο ακέραιος; ο επόπτης ή ο μαθητής;

Ένας ογκόλιθος της ψυχιατρικής κοινότητας αρχίζει ανορθόδοξες ερμηνείες και αναλύσεις. Καταδικάζεται για αντιπραγματισμό (αντάλλασε υπηρεσίες με ασθενείς)
Και οι ασθενείς του καλούνται πίσω στο Ινστιτούτο για «διορθωτική» ψυχοθεραπεία.

Ένας αθεράπευτος τζογαδόρος χάνει τα τελευταία του λεφτά, ρευστοποιεί κάποιες μετοχές και τον παρατάει η γυναίκα του. Ένας καλός φίλος και μια παράξενη ανακοίνωση του Ψυχιατρικού Ινστιτούτου θα τον σώσουν.

Η βραχεία θεραπεία (που ουσιαστικά την  απεχθάνεται) και δυο παράξενοι ασθενείς βάζουν σε εξαιρετικούς μπελάδες τον ανερχόμενο πρόεδρο του Ινστιτούτου. Ο ένας θα του ξεζουμίσει τις οικονομίες του, ο άλλος (ο αθεράπευτος τζογαδόρος) θα ζητήσει την εξόντωση του Ινστιτούτου.


Μια εξαιρετικά επικίνδυνη γυναίκα, η απατημένη σύζυγος, με δεξιοτεχνικά κατασκευασμένα ψέματα και με  μανία εκδίκησης αποφασίζει να τυλίξει τον ήρωά μας στα θέλγητρά της και να του αφαιρέσει την άδεια. Αυτός χρησιμοποιεί τις δικές του «ανορθόδοξες» τεχνικές, ανοίγεται, είναι ειλικρινής κατατροπώνει όλα της τα ψέματα, όλες τις γαλιφιές της και τη βοηθάει πραγματικά εις βάθος να ξαναβρεί τον εαυτό της.

Ο ήρωας είναι τυχερός που έχει ένα φίλο ψυχίατρο,αντίπαλο κάθε «ορθόδοξης» μεθόδου, και συζητούν τα δύσκολα: είναι τρομακτικό να περιπλανιέσαι στους μαιάνδρους της σκέψης των ψυχιάτρων, με τα ορθόδοξα όρια να παλεύουν τους ανορθόδοξους πειραματισμούς και τις κοινωνικές επιταγές να αντιμάχονται τις συνειδητές και ασυνείδητες επιθυμίες και σκέψεις ψυχιάτρων και ασθενών.

citata που με εντυπωσίασαν:
"Πόσο εύκολο είναι να κάνεις μια διάγνωση την πρώτη φορά που βλέπεις ένα ασθενή και πόσο δυσκολότερο γίνεται όσο καλύτερα τον γνωρίζεις!"

"Αν θέλεις να εκτιμάς τον εαυτό σου, κάνε πράγματα από τα οποία να μπορείς να αντλείς αυτοεκτίμηση."

 "Υλιστές έδειξαν στο Δαλάι Λάμα φωτογραφίες ατόμων της ύλης και με βεβαιότητα ότι δεν υπάρχει τίποτα πέρα από αυτά τον ρώτησαν τη γνώμη του: «Έχετε φωτογραφίες των μορίων του χρόνου και της σταθερής αίσθησης του εαυτού;»

το βιβλίο αγόρασα εδώ.

Σάββατο 29 Μαΐου 2010

Ο ΚΑΝΟΝΑΣ ΤΩΝ ΤΕΣΣΑΡΩΝ

μυθιστόρημα των Ίαν Κάλντγουελ και Nτάστιν Τόμασον, εκδ Λιβάνη.

Δύο άπιστοι αγγελιοφόροι.
Τέσσερις συμφοιτητές στο Πρίστον.
Το paintball στις υπόγειες σήραγγες.
Οι γυμνοί ολυμπιακοί αγώνες στο πανεπιστήμιο.
κάποιος ψαχουλεύει τα βιβλία τους.
η ανακάλυψη του ημερολογίου (χωρίς το χάρτη)
η διάλεξη για την Υπνερωτομαχία του Πολύφιλου, η διακοπή του αντίζηλου ερευνητή, το πάρτυ της λέσχης Αιβι, οι απρόσκλητοι Τ.Ι. και μια πτώση από το παράθυρο

η ανακάλυψη της ακροστιχίδας
1.ανακάλυψη του κωδικού cornuta
2.η ελάχιστη αρμονία της μέγιστης νίκης από τη ρυθμομαχία (παιχνίδι σαν το σκάκι)
3.γρίφος για τον ορίζοντα στους πίνακες με προοπτική
4.τι κοινό έχουν ένα τυφλό σκαθάρι, ένας νυχτογέρακας κι ένας αετός με στριφτό ράμφος.
5.που συναντιούνται το αίμα και το πνεύμα

Ο κώδικας των τεσσάρων κατευθύνσεων μέσα στο τυπωμένο κείμενο.
Πόσοι προσπαθούν να κλέψουν αυτή την ανακάλυψη.
Η αναζήτηση του χάρτη και άλλος ένας θάνατος
Η Φλωρεντία και ο Σαβοναρόλα, η καύση των ματαιοτήτων
Άλλο ένα πάρτυ, ένας καυγάς και μια πυρκαγιά που καίει το χάρτη!
Ποιος κάνει τους φόνους?

κεντρική ιδέα: η φιλία πρέπει να είναι πάντα προτεραιότητα.

Μου έκαναν εντύπωση και τα παραθέτω:

"LASCIATE OGNE SPERANZA, VOI CH’ INTRATE". (DANDE)
(εγκαταλείψτε κάθε ελπίδα εσείς που εισέρχεσθε -στην κόλαση-)
Σαρκοφάγος: φτιαγμένος από ασβεστόλιθο λιώνει όλο το σώμα εκτός από τα δόντια μέσα σε 40 μέρες.

η ζωή όπως την ξέρουμε, είναι μια ατελής άποψη της πραγματικότητας, μόνο η τέχνη σα γυαλιά ανάγνωσης μπορεί να τη διορθώσει.

"Δεν κάνει ενός τρανού η μανία να τριγυρνάει χωρίς επίβλεψη καμία" (Άμλετ).

εδώ θα βρείτε την Υπνερωτομαχία του Πολύφιλου online

εδώ θα παίξετε τους ντετέκτιβ αν σας άρεσαν οι γρίφοι του "Κανόνα των 4"

Παρασκευή 19 Μαρτίου 2010

ΤΟ ΘΕΩΡΗΜΑ ΤΟΥ ΠΑΠΑΓΑΛΟΥ

που και που διαβάζουμε και κανένα βιβλίο. συγρ. Ντένι Γκετζ, μτφρ, Τεύκρος Μιχαηλίδης, εκδ. ΠΟΛΙΣ.

Δυο φίλοι χωρισμένοι εδώ και πολλά χρόνια, ένας παπαγάλος που έχει αποστηθίσει τα άπαντα των μαθηματικών, αλλά καταφθάνει στον προορισμό του με εγκεφαλική διάσειση, ένα φορτίο βιβλίων μαθηματικών φορτωμένο σε ένα καράβι που παραλίγο να τα καταπιεί ο ωκεανός. Έτσι ξεκινά μια ιστορία που μας οδηγεί βήμα-βήμα στα επιτεύγματα των μαθηματικών ανά τους αιώνες. Ένα αστυνομικό μυθιστόρημα με λαθρεμπόρους ζώων, με ανθρώπους που ψάχνουν τα άλυτα μαθηματικά προβλήματα και με πολλές ανατροπές. Δεν αποκαλύπτω περισσότερα, για να το απολαύσετε.

αυτά τα 2 μου έκαναν εντύπωση:
1.Τα γαλλικά παραμύθια τελειώνουν με τη φράση «και έκαναν πολλά παιδιά.»

2.HMV =His master’s Voice. Εταιρεία γραμμοφώνων, όνομα εμπνευσμένο από το ανέκδοτο για το σκύλο του Th.Edison (εφευρέτη του γραμμόφωνου). Ο σκύλος ακούγοντας τη φωνή του Edison από το γραμμόφωνο την αναγνώρισε ως τη "φωνή του κυρίου του" και άρχισε να γαυγίζει.

Μπορώ επίσης να σταχυολογήσω λίγα από τα μαθηματικά του βιβλίου.

Θαλής. Δυο κατακορυφήν γωνίες είναι ίσες.
Τρία μη συνευθειακά σημεία ορίζουν κύκλο! και επίπεδο.
Πυραμίδα Χέοπα: η ανωτερότητα του φαραώ η μηδαμινότητα του ανθρώπου. Μέτρηση του ύψους από τη σκιά.
Τρεις παράλληλες ευθείες ορίζουν σε δυο τέμνουσες τμήματα ανάλογα.


χ^μ*χ^ν =χ^μ+ν

κόλπα για να βρίσκουμε γρήγορα το άθροισμα κάποιας σειράς
1+2+3+..+ν=ν(ν+1)/2 δοκιμάστε το! πόσο κάνει 1+2+3+4+...+100 ?

1^2+ 2^2 +3^2 +…+ν^2 = ν(ν+1)(2ν+1)/6

1^3+ 2^3 +3^3 +…+ν^3 =(1+2+3+..+ν)^2

Φίλιοι αριθμοί: το άθροισμα των διαιρετών του ενός ισούται με τον άλλο (πχ.220, 284)
(17.296, 18.416 Φερμά)
(9.363.584, 9.437.056 αλ-Γιαζντί/Ντεκάρτ).

Αριθμητικός μέσος β: α-β=β-γ, β=(α+γ)/2
Γεωμετρικός μέσος β: α/β=β/γ, β2=αγ
Αρμονικός μέσος β των γ και δ : γ=β+α, α=γ1/χ β=δ+ε, ε=δ1/χ
6=4+2 2=6/3, 4=3+1 1=3/3

π.χ.
Αριθμητικός μέσος των 6 και 3: 4,5
Γεωμετρικός μέσος των 6 και 3: 4,24
Αρμονικός μέσος των 6 και 3: 4

Πυθαγόρας: ένα μουσικό διάστημα αντιστοιχεί στο λόγο δυο αριθμών, το 8ηχο διάστημα στο λόγο ½, το 5ηχο στο 2/3, το 4ηχο στο ¾.

Ο ρίζα 2 είναι άρρητος. Έστω κλάσμα α/β τέτοιο ώστε (α/β)^2 = 2, άρα α^2/β^2=2, άρα α^2 =2β^2, άτοπο γιατί α,β πρέπει να είναι πρώτοι μεταξύ τους και ταυτόχρονα άρτιοι (για να έχουν άρτιο τετράγωνο).

Τα πέντε αιτήματα του Ευκλείδη. Τα πέντε «κανονικά» (εγγράψιμα σε σφαίρα) στερεά
(4-,6-,8-,12-,20-εδρο).

Φερμά
πρώτοι αριθμοί 4κ+1 (αφήνουν υπόλοιπο 1 διαιρούμενοι με το 4)
πρώτοι αριθμοί 4κ+3 (αφήνουν υπόλοιπο 3 διαιρούμενοι με το 4)

οι 4κ+1 μπορούν να εκφραστούν με μοναδικό τρόπο ως άθροισμα δύο τετραγώνων (αλλά όχι οι 4κ+3). Για κ=3 4κ+3= 13 =22+32.

Μικρό Θεώρημα: αν ο α διαιρείται δια p και p είναι πρώτος τότε ο (α ^p-1)-1 διαιρείται δια p.

Κανένα ορθογώνιο τρίγωνο με πλευρές ακέραιους αριθμούς δεν έχει ως εμβαδό τετράγωνο αριθμό (Ε=β*υ/2).

Οι τρόποι υπολογισμού του π.
Ο αριθμός e.
Η εκθετική συνάρτηση είναι η μόνη που είναι ίση με την παράγωγό της.

Ο λογάριθμος του γινομένου ισούται με το άθροισμα των λογαρίθμων
log(xy)=logx+logy
log(x/y)=logx-logy
log(x^ν)=νlogx
log(√x)=(1/2)logx δηλαδή log(17√x)=(1/17)logx

Ο όγκος της σφαίρας ισούται με τα 2/3 του όγκου του κυλίνδρου, το ίδιο και οι επιφάνειές τους. Ο όγκος του κώνου είναι το 1/3 του όγκου του κυλίνδρου, η επιφάνεια της σφαίρας είναι 4πλάσια από αυτή του μέγιστου κύκλου της. (Αρχιμήδης)
cs